Wel.nl

Minder lezen, Meer weten.

Natuurkundige over ontstaan heelal: "Vergeten deeltje redde mogelijk alle materie na de oerknal"

Sterren, planeten en jij hadden er niet hoeven zijn. Na de oerknal ontstonden materie en antimaterie in bijna gelijke hoeveelheden, en die twee vernietigen elkaar. Natuurkundigen uit Southampton en het Indiase Kanpur denken nu dat een deeltje dat hun vak decennialang negeerde de doorslag gaf.

Een traag deeltje nam even het heelal over

Het gaat om een zogeheten ontkoppeld zwaar neutrino, een zwaardere en nog hypothetische verwant van het neutrino. Gewone neutrino’s zijn piepkleine deeltjes die bijna nergens mee reageren. Hun zware neef reageert nog zwakker en gold daarom als onbelangrijk.

Rishav Roshan van de University of Southampton en Sudipta Show van het Indian Institute of Technology Kanpur rekenden uit dat juist zijn trage verval telt. Het deeltje leefde zo lang dat het tijdelijk het grootste deel van de energie in het jonge heelal voor zijn rekening nam. Hun studie staat in het vakblad Physical Review Letters.

“Dit losgekoppelde zware neutrino werd in de deeltjesfysica lang weggezet als een onbelangrijk detail op de achtergrond,” zegt Roshan in het persbericht van zijn universiteit.

Waarom er iets is in plaats van niets

Materie en antimaterie zijn elkaars spiegelbeeld. Komen een deeltje en zijn antideeltje elkaar tegen, dan verdwijnen ze en blijft er energie over. Waren er na de oerknal precies evenveel van geweest, dan was het heelal vrijwel leeg gebleven.

Er bleef een klein overschot aan materie over, en daaruit bestaat alles wat je ziet. Hoe dat overschot ontstond, is een van de grootste open vragen in de natuurkunde. WEL schreef in 2017 al dat het heelal er volgens de wetenschap eigenlijk niet kan zijn, na metingen bij CERN.

Feiten op een rij

  • Materie en antimaterie ontstonden na de oerknal in bijna gelijke hoeveelheden.
  • Het zware neutrino is hypothetisch: niemand heeft het ooit gemeten.
  • Het onderzoek is een berekening, gepubliceerd in Physical Review Letters (oktober 2026).
  • Bewijs moet komen uit oeroude zwaartekrachtgolven.

Het deeltje verschoof een temperatuurschakelaar

Volgens de berekening veranderde het zware neutrino het moment waarop elektronen en verwante deeltjes, met hulp van het higgsdeeltje, met hun antideeltjes reageerden. Het higgsdeeltje is het deeltje dat bij het geven van massa aan andere deeltjes hoort.

“Die temperatuur is een soort schakelaar: hij bepaalt hoe het overschot aan materie op antimaterie ontstond,” zegt Roshan. Schuift die schakelaar, dan verandert ook hoeveel materie overblijft.

Dat wij hier überhaupt zijn, bewijst dat materie het ooit van antimaterie heeft gewonnen.

Rishav Roshan, natuurkundige aan de University of Southampton

Rimpelingen in de ruimte moeten het bewijzen

Voorlopig is het een theorie. Show ziet wel een manier om haar te toetsen: de plotselinge verandering in de uitdijing van het jonge heelal laat volgens Show sporen na in oeroude zwaartekrachtgolven, rimpelingen in ruimte en tijd. Die golven werden in 2016 voor het eerst rechtstreeks waargenomen, al kwamen die van botsende zwarte gaten.

“Het geeft ons een nieuwe verklaring voor de overwinning van materie,” zegt Show. Vinden toekomstige detectoren het patroon dat Show en Roshan voorspellen, dan heeft het vergeten deeltje een rol gespeeld in het ontstaan van alles.

Meer weten?

Bronnen: ScienceDaily, University of Southampton


The Guardian

Latest news, sport, business, comment, analysis and reviews from the Guardian, the world's leading liberal voice

Will Trump relaunch his war on Iran after the midterm elections? | Mohamad Bazzi

Reports have suggested a vulnerable president could start a new bombing campaign. But that wouldn’t bring a deal any closer

Will Donald Trump decide to resume a large-scale war against Iran after the US midterm elections?

That question has loomed over the campaign for weeks, as officials leaked plans for a new round of joint US-Israeli military strikes that would target Iran’s underground nuclear facilities, missile arsenals and civilian infrastructure.

Continue reading...

‘The world is out of control’: how political strategist Claire Ainsley is challenging the left to take it back

From children struggling with their mental health to adults worried about AI, many of us feel neglected and ignored by politicians. How would Keir Starmer’s former director of policy fix that?

Do you ever feel as if life is spiralling out of control? As if the world’s problems are too big, or politicians too small, to get a grip on everything from rising prices to emergent threats such as AI?

If so, says the political strategist Claire Ainsley, you’re neither alone nor irrational. “It’s probably because you’ve got a lot to do, and the world is out of control,” she says cheerfully from her home in York, where she lives with her husband, an artist, and their two teenage children. But it is the politicians’ job to master fast-moving and complex events, she adds, and if conventional parties seem increasingly powerless to do anything about them, then populist alternatives will be only too ready with dangerously easy-sounding answers.

Continue reading...

The candidates who will decide the US midterm elections

The 2026 US midterm elections feature firebrand progressives trying to stake out new territory, moderate Republicans struggling in the shadow of Donald Trump, and a host of scandals that have made races closer than they should be.

These candidates could shape not only power in Washington, but public and political understanding of what works – and wins votes – in different places across the country. Can a Democrat win in red Kansas? Could Texas finally flip away from Republicans? Will abuse allegations or absenteeism tank incumbents? How important is capturing online attention?

And how can Republicans run away from Trump, their party’s leader, and modern architect, as his popularity wanes?

The lessons learned – and the candidates who teach them – will play into the 2028 presidential election and alter the makeup of Congress at a critical time for both parties

Continue reading...

Carrie at 50: Brian De Palma’s fiery masterpiece still has the power

The Oscar-nominated 1976 adaptation of Stephen King’s high school horror remains heartbreaking and horrifying in equal measure

Often when a pop culture figure, whether real or fictional or somewhere in between, is described as an eternal teenager, it refers to an image of youthful vitality. Carrie White, the wallflowery, telekinetic, sort-of heroine at the center of Stephen King’s book and its multiple adaptations, is a sadder case. She’s forever a teenager because until recently, every version of the story ends with her demise – a turn that would qualify as a spoiler if not for the universal familiarity of her story, or the fact that the book heavily implies her fate within the first 30 pages or so.

That fate is poised to change with Mike Flanagan’s TV series, which was recently renewed for a second season (though even then, there’s still plenty of room for poor Carrie to die young). The new show updates and expands the story of the 1974 novel, taking its inspiration from a combination of 2020s social trends and details from the original text. In other words, it’s a new adaptation, not a remake of the Brian De Palma film from 1976. As such, it’s the first truly successful version of Carrie in half a century. (Previous iterations popped up in a 1999 movie sequel, a 2002 miniseries and another film in 2013.) It’s arguable, however, that the reason such a high-profile new version of Carrie exists in 2026 is that first film, which was released 50 years ago on 3 November.

Continue reading...

Midterm elections 2026: how are votes counted and when will we know the results?

Everything you need to know about how winners are called, how states count ballots and Trump’s election denialism

There’s no simple answer as to when US voters will know the results of the midterms.

Elections are managed locally throughout the US, and it’s different in each state. Sometimes, if a race isn’t close, there’s a near-instantaneous sense of who won. In more contested races, it can take many hours, days or even weeks.

Continue reading...

Midterm elections 2026: what time do the polls close today?

Here’s an hour-by-hour rundown of when polls close around the US, and some of the key races taking place

In the 2026 US midterm cycle, there are 35 Senate seats up for election, 36 governors’ races and all 435 seats in the House of Representatives up for grabs. There are also several ballot measures across the country on issues ranging from election administration to abortion access.

Democrats are looking to reclaim control of both chambers of Congress. They’ll need to gain four seats in the Senate to secure a 51-seat majority, and win at least 218 seats to take back the House.

Continue reading...

Copiloot op audio neerstortende Learjet was 20-jarige Nathalia Filgueiras

Beelden van haar opleiding uit 2023, was toen 17 jaar oud

Buitengewoon lelijke dag op Twitter gisteren na de dodelijke crash van een Leartjet boven Miami. De stem op het hartverscheurende laatste radiocontact met de verkeerstoren (onderstaand) was namelijk van een jonge vrouw, en dat was voor de minste mannen reden genoeg om het allemaal eens lekker op haar af te schuiven. Later bleek het om de 20-jarige Nathalia Filgueiras te gaan, die sinds haar 17e haar vliegbrevet en inmiddels meer dan 1.300 vlieguren had. Ze was echter niet de piloot, maar een copiloot die Learjet-vlieguren en ervaring opdeed naast de piloot, namelijk de 55-jarige Jeff Gregory met jaren ervaring.

Nathalia was in werkopleiding bij chartermaatschappij Upper Jets, en plaatste regelmatig video's over haar opleiding en vluchten op haar TikTok-kanaal Learjet Girl, dat nog steeds online is.

Learjet Girl Nathalia's laatste cockpit POV video

Social

Over Nathalia's rol in de cockpit zegt luchtvaartdocent dr. Robert Joslin: "Een cockpit voor twee personen is doorgaans bezet door een 'pilot flying' (de vliegende piloot) en een 'pilot monitoring' (de toezichthoudende piloot) — rollen die in de volksmond vaak worden aangeduid als piloot en copiloot. Volgens dr. Joslin is het niet ongebruikelijk dat beginnende vliegers als 'pilot monitoring' fungeren in kleine straalvliegtuigen; zo kunnen zij vlieguren opbouwen om vervolgens door te stromen naar grotere toestellen. Gezien het feit dat mevrouw Filgueiras het radiocontact onderhield, was zij volgens dr. Joslin vrijwel zeker de 'pilot monitoring'. Haar taken bestonden waarschijnlijk niet alleen uit het voeren van de communicatie, maar ook uit het nauwlettend in de gaten houden van de vele instrumenten en meters in de cockpit, terwijl de 'pilot flying' de fysieke besturing van het toestel voor zijn of haar rekening nam."

Ook total champ NASA-baas (en straaljagerpiloot met o.a. z'n eigen en enige privé MiG-29 ter wereld) Jared Isaacman verdedigt Nathalia tegen onheuse speculatie: "Ik voel de behoefte om hierop te reageren nadat ik allerlei commentaar heb gelezen over de crash met de Lear 60 – van theorieën over raketaanvallen en discussies over DEI tot kritiek op de laatste radiocommunicatie van deze arme vrouw. Dat laatste punt vind ik nog wel het meest verontrustend. Zij was de copiloot (Second-in-Command, SIC) en hoewel het – in het kader van goed 'crew resource management' – haar taak was om op fouten te wijzen, deed ze simpelweg haar werk: ze bleef tot het allerlaatste moment communiceren met de luchtverkeersleiding, terwijl ze zich in een doodenge situatie bevond. Waarschijnlijk wist ze al vóór een groot deel van die berichten dat ze zou sterven. Ik heb wel eens de laatste woorden gehoord van vrienden – militaire piloten met duizenden vlieguren in gevechtsvliegtuigen – en die zijn al net zo hartverscheurend, omdat zij ook wisten dat het einde naderde."

Nathalia's moeder zegt tegen de New York Times over haar dochter dat ze "al van kinds af aan gepassioneerd was door vliegen – een liefde die ontstond terwijl ze door de lucht zweefde met haar vader, die recreatief piloot is. Haar moeder vertelde dat haar dochter als kind graag naar de luchthaven van Boca Raton ging om vliegtuigen te zien opstijgen en landen, en dat ze rond haar twaalfde aankondigde dat ze piloot wilde worden. “Ze hield van de vrijheid,” zei mevrouw Corteleti. “De wereld van bovenaf bekijken was een totaal andere ervaring.”"

Naast de piloot en copiloot stierven aan boord zeven andere inzittenden, namelijk ondernemer Adam Robinson, zijn vrouw Helen Sharp, hun twee kinderen Emma en Charlie, hun au pair Anita Maria Cetina, een familievriend Rachael Reed en stewardess Charmi Fehr. Zeer waarschijnlijk werd de crash veroorzaakt omdat het vliegtuig recht door deze convectiecel heen vloog.

Hartverscheurend

SocialSocial

De zeer waarschijnlijke boosdoener

Social

Filmpje met nog wat mooie foto's en vids van Nathalia

Social

Ook motorbendes ontkomen niet aan PowerPoint-presentaties

In Motorbendes legden voormalig Hells Angels- en Satudarah-kopstukken uit hoe hun motorclubs opkwamen en ten onder gingen. In Hunted waren de jagers erg intimiderend.

30-jarige Spaanse voetballer overleden na harde botsing tijdens wedstrijd

De 30-jarige Tenerife-speler Jesús de Miguel raakte buiten bewustzijn nadat hij in botsing kwam met de doelman van tegenstander FC Andorra. Hij werd gereanimeerd en afgevoerd naar het ziekenhuis.