‘Ik moet op mijn gevoel afgaan' of 'dit zegt mijn gevoel'. Het klinkt alsof er ergens diep vanbinnen een klein orakel zit dat precies weet wat goed voor je is. Je hoofd maakt lijstjes met voors en tegens, maar je gevoel zegt: doen. Of juist: wegwezen. Maar wat is dat gevoel eigenlijk? En kun je inderdaad leren om er beter naar te luisteren?

Wetenschappelijk gezien is gevoel geen mysterieus zesde zintuig. Wat wij als een gevoel ervaren, ontstaat uit een samenspel van hersenen, lichaam, emoties, herinneringen en eerdere ervaringen. Daarbij speelt interoceptie een belangrijke rol: het vermogen van de hersenen om signalen uit het eigen lichaam waar te nemen en te interpreteren. Denk aan je hartslag, ademhaling, spierspanning, warmte, misselijkheid of die bekende ‘knoop in je maag’. Onder meer de insula, een hersengebied dat lichamelijke, emotionele en cognitieve informatie samenbrengt, speelt hierbij een belangrijke rol.

Je onderbuik heeft een geheugen

Een interessant idee hierover komt van neurowetenschapper Antonio Damasio. Volgens zijn zogenoemde somatic marker hypothesis koppelen onze hersenen ervaringen aan lichamelijke en emotionele reacties. Heb je in vergelijkbare situaties vaker iets meegemaakt, dan kan je lichaam als het ware al alarm slaan of juist groen licht geven, voordat je bewust hebt uitgedacht waarom.

Er zijn aanwijzingen dat zulke emotionele signalen inderdaad een rol spelen bij beslissingen. Mensen bij wie bepaalde delen van de prefrontale hersenschors beschadigd zijn, kunnen bijvoorbeeld grote moeite hebben met dagelijkse besluitvorming, ook als veel van hun gewone denkvermogen intact is. Tegelijk is Damasio’s verklaring niet onomstreden: onderzoekers discussiëren nog over hoe noodzakelijk lichamelijke signalen precies zijn voor goede beslissingen.

Intuïtie is bovendien vooral waardevol als die gevoed wordt door ervaring. Een ervaren verpleegkundige, schaker of automonteur kan soms razendsnel merken dat ‘iets niet klopt’, omdat het brein onbewust patronen herkent die het honderden keren eerder heeft gezien. Voor een betrouwbare intuïtie zijn wel een omgeving met herkenbare patronen, veel oefening en goede feedback belangrijk.

Kun je leren om beter te voelen?

Waarschijnlijk wel, maar ‘meer voelen’ betekent niet automatisch dat je gevoel altijd gelijk heeft. Angst, stress, vooroordelen en eerdere negatieve ervaringen kunnen eveneens een overtuigend onderbuikgevoel produceren. Psychologisch onderzoek laat juist zien dat intuïtieve oordelen soms flink de mist in kunnen gaan.

Wat wel trainbaar lijkt, is lichaamsbewustzijn: beter opmerken wat er lichamelijk en emotioneel gebeurt zonder onmiddellijk naar die signalen te handelen. Onderzoek naar onder meer mindfulness en andere lichaam-geestinterventies wijst erop dat interoceptieve vaardigheden kunnen verbeteren en samenhangen met emotieregulatie.

Op je gevoel afgaan betekent wetenschappelijk gezien dus niet: je verstand uitschakelen. Misschien is de verstandigste aanpak juist om je gevoel als informatie te behandelen. Wat merk ik? Waar zou dat vandaan kunnen komen? En klopt het met de feiten? Je gevoel mag meepraten, maar hoeft niet altijd het laatste woord te krijgen.

FRANKFURT (ANP/BLOOMBERG) - Chinese autofabrikanten winnen steeds meer terrein op de Europese automarkt. Ze lokken kopers die nog twijfelen over een volledig elektrische auto met betaalbaardere hybride voertuigen. Merken zoals BYD, MG en Xpeng waren vorige maand goed voor een recordmarktaandeel van bijna 12 procent, heeft het Duitse onderzoeksbureau Dataforce becijferd.

Chinese autofabrikanten namen een op de vier verkopen van hybrides voor hun rekening. Volgens Dataforce speelden de merken zo handig in op de importheffingen van de Europese Unie. Voor hun hybride voertuigen gelden namelijk niet dezelfde hoge importheffingen als voor Chinese geïmporteerde elektrische auto's.

De cijfers laten ook zien hoe Chinese merken profiteren van de bezorgdheid onder consumenten over de hoeveelheid laadpalen en beperkte actieradius van elektrische auto's. Hybrides kunnen dan een alternatief zijn voor volledig elektrisch rijden. Tegelijk staat de vraag naar auto's die op benzine of diesel rijden zwaar onder druk door de flink gestegen prijzen aan de pomp.

Het kabinet geeft gehoor aan de oproep van Elon Musk om de vermogensbelastingen te wijzigen. Ondanks fikse kritiek van onder meer de Raad van State en de Belastingdienst, wil het kabinet medewerkers van beginnende bedrijven vrijstellen van belastingen over hun inkomen in aandelen, schrijft Vrij Nederland.

Dit blijkt uit stukken van de Raad van State, de Belastingdienst, de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en een gesprek dat Vrij Nederland voerde met staatssecretaris Eelco Eerenberg van Financiën.

Prins Constantijn en Musk krijgen hun zin

Na kritiek van Elon Musk en onder de invloed van de techlobby, aangevoerd door prins Constantijn, heeft het kabinet een wetsvoorstel gedaan dat belastingvoordelen regelt voor medewerkers van tech-startups en scale-ups. De Raad van State is zeer kritisch over deze nieuwe belastingregeling van het kabinet. Ook uitvoeringsinstanties noemen de regeling 'zeer fraudegevoelig', 'complex' en 'moeilijk uitvoerbaar'.

De belastingregeling is onderdeel van de vele wetsvoorstellen die het kabinet tijdens Prinsjesdag heeft ingediend en regelt dat medewerkers van techbedrijven pas bij verkoop belasting hoeven te betalen over de aandelen die ze van hun werkgever ontvangen. Bovendien hoeven ze, als het voorstel wordt aangenomen, bij verkoop fors minder te betalen dan nu.

AMSTERDAM (ANP) - Arcadis was woensdagochtend een opvallende daler op het Damrak nadat bekend werd dat het Canadese bedrijf WSP Global zijn pogingen om het advies- en ingenieursbedrijf over te nemen staakt. WSP had langere tijd interesse in Arcadis, maar die onderneming sloeg tot twee keer toe biedingen af. De Canadezen hebben besloten om hun bod op het Nederlandse bedrijf in te trekken. Arcadis ging kort na de opening bijna 10 procent omlaag, goed voor de laatste plek in de MidKap.

De beurshandel in Amsterdam kreeg wat steun van een verdere daling van de olieprijs en licht lagere rentes op staatsobligaties. Beleggers deden het wel voorzichtig aan in afwachting van de topontmoeting in Washington tussen president Donald Trump en de Chinese leider Xi Jinping op donderdag.

De AEX, de index van de dertig meest verhandelde fondsen op het Damrak, won 0,1 procent op 1112 punten. De MidKap zakte 0,3 procent tot 1095 punten. Elders in Europa wonnen de beurzen terrein. Frankfurt, Parijs en Londen stegen tot 0,5 procent.

Olieprijzen omlaag

Bij de hoofdfondsen in Amsterdam stond Adyen onderaan met een verlies van ruim 2 procent, na een stevige koerswinst een dag eerder. Dinsdag nabeurs werd bekend dat de financieel topman van achterafbetaaldienst Klarna, Niclas Neglen, overstapt naar Adyen. Zijn benoeming gaat naar verwachting in op 1 februari. Eind mei werd bekend dat de toenmalige financieel directeur Ethan Tandowsky zou vertrekken per eind augustus bij Adyen voor een functie buiten de fintechsector. De Amerikaanse zakenbank Morgan Stanley noemt de benoeming een "positief signaal".

De olieprijzen gingen verder omlaag, na een daling van vijf dagen. Een vat Brentolie kost 98,83 dollar, een daling van 0,8 procent. Saudi-Arabië heeft stappen gezet om een belangrijke oliepijpleiding weer in gebruik te nemen. Tegelijkertijd zeggen de VS vooruitgang te boeken in gesprekken met Iran om een einde te maken aan de oorlog in het Midden-Oosten.

AI-modellen

Lakefront Biotherapeutics, het voormalige Galapagos, won 5 procent. Het biotechnologiebedrijf kreeg een adviesverhoging van bankbedrijf RBC.

In China gingen aandelen van Chinese ontwikkelaars van AI-modellen omlaag nadat uit een bericht bleek dat de Chinese toezichthouders een onderzoek zijn gestart naar de start-ups DeepSeek en Moonshot AI vanwege zorgen over gegevensbeveiliging. De aandelen van Z.AI Co en MiniMax Group daalden in Hongkong tot ruim 7 procent.

AMSTERDAM (ANP) - Zestig partijen hebben interesse getoond in een doorstart van de failliete fietsfabrikant Accell, bekend van merken als Batavus, Sparta, Babboe en Raleigh. Curatoren kregen zowel biedingen op een enkel merk als voorstellen voor de overname van groepen merken, schrijven ze in hun eerste faillissementsverslag.

Eerder werd bekend dat de Ierse investeerder Quanta Capital interesse heeft in Accell. Vakmedium NieuwsFiets.nu schreef vorige week dat DuTech Holdings, investeerder in een reeks andere fietsmerken, serieus in gesprek is met de curatoren.

Uit het verslag komt naar voren dat curatoren afspraken hebben gemaakt met enkele grote schuldeisers om de kansen op een doorstart te vergroten. Een groep van Nederlandse grootbanken en Deutsche Bank, bij wie Accell een kredietfaciliteit van 110 miljoen euro had, stemde ermee in voorraden fietsen en onderdelen als vanouds te verkopen om het bedrijf door te laten draaien. Deze groep financiers heeft het pandrecht op voorraden van Accell, wat betekent dat zij deze mogen verkopen bij wanbetaling voor een lening.

NEW YORK (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump en de Venezolaanse leider Delcy Rodríguez hebben elkaar voor het eerst persoonlijk ontmoet. Dat zegt de interim-president na de ontmoeting in de marge van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York, waar tal van wereldleiders deze week bijeen zijn.

De twee spraken onder meer over veiligheid, mijnbouw en energie. Naast Trump waren ook zijn stafchef, een topadviseur en zijn ministers van Financiën en Buitenlandse Zaken aanwezig. Rodríguez plaatste nadien een foto van haar met Trump op X en sprak van een historische ontmoeting. Later spreekt Rodríguez de Algemene Vergadering toe.

De Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado, die in ballingschap leeft, zou tijdens Rodríguez' afwezigheid tot drie maal toe hebben geprobeerd Venezuela binnen te komen. Zo zouden er plannen zijn geweest om via Panama, Aruba en Curaçao de oversteek te maken. Onduidelijk is waarom haar pogingen zijn mislukt.

​Veel bedrijven kiezen tijdens hun jaarlijkse teamuitje voor bowlen. Dat blijkt uit cijfers van het CBS. Uit de resultaten komt naar voren dat bedrijven voor bijna 98 procent zeker kiezen voor het spel met de zware bal en de kegels wanneer er een teamuitje moet worden bedacht. Omdat nog niet helemaal duidelijk is wat de effecten hiervan zijn, laat een bedrijf nu onderzoeken wat tien keer bowlen in tien jaar met werknemers doet.

“We zijn steeds meer bezig met het welzijn van onze werknemers. Zeker nu de laatste jaren steeds meer mensen kampen met een burn-out. Maar wat de gevolgen zijn van tien keer bowlen in tien jaar, weten we eigenlijk helemaal niet”, zegt de HR-medewerker die ieder jaar de uitjes regelt. “Dat is best gek. Ik kan me goed voorstellen dat zoiets op de lange termijn toch iets met een mens doet.”

Het bedrijf gaat naar aanleiding van het onderzoek kijken of het voortaan om het jaar moet gaan bowlen.

Op zoek naar een bedrijfsevent waar nog wél over wordt nagepraat? Bij ENTR organiseer je events tot 250 gasten en combineer je een unieke VR-ervaring met een borrel, walking dinner of sit-down dinner. Voor bedrijfsfeesten, relatie-events en eindejaarsevents die nét even anders mogen.

&

This year’s shortlist for the Booker prize was announced last night. Our books editors will be logging on at 1pm to discuss this year’s nominees, from previous winners Marlon James and Douglas Stuart to debut novelist Rebecca Perry. Post your questions or discussion points now

Sign in or sign up

For today’s reader Q&A we’ll be discussing the newly announced shortlist for the 2026 Booker prize which was revealed last night at a discussion at London’s Southbank centre featuring this year’s judging panel: Jarvis Cocker, Mary Beard, Patricia Lockwood, Raymond Antrobus and the Guardian’s own Rebecca Liu.

The panel’s final six selections for 2026 are: