De één laat een harde knal horen, de ander produceert een geur die nog minuten blijft hangen. En weer iemand anders lijkt bijna nooit een wind te laten.
Maar wist je dat wetenschappers mensen die veel scheten laten grofweg in drie categorieën verdelen?
Van de ‘waterstofproducent’ tot de sereen verterende vezelfan: de manier waarop jij een wind laat, kan iets vertellen over wat er in je darmen gebeurt.
Een scheet is niets meer dan een natuurlijk bijproduct van je spijsvertering. In je dikke darm ontstaan gassen zoals waterstof, koolstofdioxide en methaan wanneer bacteriën onverteerde voedselresten afbreken. Je kunt ook extra lucht inslikken, bijvoorbeeld als je snel eet, te snel drinkt of veel kauwgom kauwt.
Kortom: iedereen laat winden. De vraag is vooral: hoe vaak, hoe luid en hoe opvallend?
Dit is de categorie waar de meeste mensen zichzelf waarschijnlijk graag onder scharen. Het probleem: wetenschappers weten eigenlijk nog niet precies wat ‘normaal’ is.
Volgens het Human Flatus Atlas-project – een initiatief dat de menselijke darmgassen beter in kaart wil brengen – hebben de meeste mensen namelijk geen idee tot welke groep ze behoren.
De wetenschappers onderzochten daarom met behulp van draagbare sensoren hoe vaak mensen daadwerkelijk een wind laten. Deelnemers droegen daarvoor een klein apparaatje in de buurt van hun achterste.
Niet bepaald het meest glamoureuze wetenschappelijke onderzoek. Wel eentje dat eindelijk antwoord kan geven op de vraag: hoeveel scheten per dag is eigenlijk gemiddeld?
Sommige mensen produceren opvallend veel waterstofgas in hun darmen. De zogenoemde ‘Hydrogen Hyperproducers’ laten ongeveer 40 tot 50 winden per dag.
Dat klinkt misschien extreem, maar de hoeveelheid gas die je produceert kan onder meer samenhangen met wat je eet en hoe je darmen voedsel verwerken.
Een flinke hoeveelheid winden betekent dus niet automatisch dat er iets mis is. Soms zijn je darmbacteriën simpelweg bijzonder productief.
Aan de andere kant van het spectrum staan de mensen die opvallend weinig gas produceren. Deze ‘Zen Digesters’ zouden vaak een vezelrijk voedingspatroon hebben en toch relatief weinig winden laten.
Dat klinkt bijna te mooi om waar te zijn voor iedereen die ooit na een bord bonen, broccoli of kool zich als een ballon opgeblazen voelde en een sociale situatie zo snel mogelijk wilde verlaten.
Maar ook hier geldt: ieder lichaam werkt anders. De ene persoon kan probleemloos grote hoeveelheden vezels eten, terwijl de ander daar juist flink meer gas van krijgt.
Niet alleen de frequentie van je scheten kan interessant zijn. Ook het geluid en de geur kunnen iets vertellen over wat er in je spijsverteringsstelsel gebeurt.
Een luide, maar nauwelijks ruikende wind kan bijvoorbeeld ontstaan doordat je extra lucht hebt ingeslikt. Snel eten en koolzuurhoudende dranken kunnen daarbij een rol spelen.
Een geur van rotte eieren wordt vaak veroorzaakt door zwavelverbindingen in de darmen. Voedingsmiddelen zoals vlees, uien, knoflook, broccoli en kool kunnen daaraan bijdragen.
Een zoetige geur kan samenhangen met bepaalde zwavelverbindingen of met voeding die rijk is aan suikers of gist. Ook asperges en sommige kazen kunnen invloed hebben op de geur.
En de beruchte stille maar dodelijke wind? Die kan ontstaan bij de afbraak van bepaalde eiwitten of bij een voedselintolerantie.
Een branderig gevoel kan volgens de aangehaalde uitleg onder meer voorkomen wanneer maagzuur of spijsverteringsenzymen het darmkanaal passeren.
Dat kan bijvoorbeeld samengaan met diarree, pittig eten of een plotselinge toename van vezels in je voedingspatroon.
Een enkele keer is meestal geen reden om meteen in paniek te raken. Maar aanhoudende of opvallende klachten zijn natuurlijk wel iets om serieus te nemen.
De grote vraag blijft: ben jij een doorsnee schetenlater, een waterstofkampioen of een sereen verterende vezelfan?
De wetenschap is dit vraagstuk steeds beter in kaart aan het brengen. Tot die tijd kun je natuurlijk gewoon zelf observeren.
De volgende keer dat je een wind laat, let dan eens op drie dingen: Hoe vaak gebeurt het? Hoe luid is het? En hoe ruikt het?
Bron: Popular Science