De VVD stemde vorige week tegen haar eigen Belastingplan. Het werd toch aangenomen, met 76 tegen 74 stemmen. In Den Haag hebben weinig mensen medelijden met de VVD. De ergernis over de "machtsmachine VVD" komt nu juist openlijk naar buiten.
Coalitiepartners D66 en CDA sloten op 11 november zonder de VVD een deal met Pro en Volt. Daarmee gaan mensen met een groot vermogen ongeveer 1 miljard euro meer belasting betalen, en gaat de belasting op werk omlaag. De VVD voelde zich overvallen en stemde tegen. D66 en CDA hadden op het laatste moment steun gevonden bij onder meer Denk en de Partij voor de Dieren. Daardoor maakte de tegenstem van de VVD niets meer uit.
Het pijnlijkste deel: de VVD zou vlak voor de stemming zelf geprobeerd hebben Denk over te halen. Het bod was minstens 100 miljoen euro voor lagere belasting op bedrijfsbusjes. De VVD zegt dat het gesprek alleen ging over een voorstel van ChristenUnie en 50Plus.
Denk-leider Stephan van Baarle zegt het openlijk: hij wil "de machtsmachine en spinmachine VVD ontmaskeren". Pro-leider Jesse Klaver klaagt over het "vetorecht" van de VVD. Christine Teunissen van de Partij voor de Dieren zegt het nog harder: "De VVD gijzelt het kabinet."
De kritiek richt zich vooral op minister van Financiën Eelco Heinen. Op de eerste dag van het kabinet schrapte hij een plan voor vermogensbelasting, volgens andere partijen zonder overleg. In de zomer maakte hij een conceptbegroting met rechtse oppositiepartijen, buiten D66 en CDA om. Daarna noemde partijleider Dilan Yeşilgöz het minderheidskabinet een mislukt experiment.
De VVD regeert sinds 1994 bijna onafgebroken mee. Dat roept dezelfde afkeer op als het CDA in de jaren negentig. Die partij kreeg toen een "we-rule-this-country-mentaliteit" verweten. Ook NSC, BBB en PVV klaagden in het kabinet-Schoof al: geld uitgeven kon nooit, behalve als de VVD iets wilde.
Er speelt ook jaloezie mee. "De VVD is een geoliede machine. Daar kun je best jaloers op zijn, af en toe," zegt oud-vicepremier Fleur Agema (PVV). BBB-leider Henk Vermeer begrijpt de ergernis, maar noemt de stem van Denk "rancunepolitiek".
VVD'ers zien de kritiek vooral als calimeropolitiek: zij zijn groot, ik ben klein. Volgens hen vergeten andere partijen hoeveel de VVD heeft ingeleverd voor stabiel bestuur. Ze vinden ook dat ze steeds naar links worden geduwd. De VVD staat niet alleen. PVV, JA21 en Forum voor Democratie vinden juist D66 en CDA onbetrouwbaar.
Voor de camera's laten Jetten, Yeşilgöz en Bontenbal zien dat ze samen verder willen, maar achter de schermen wordt gemopperd. Het is ook nog onzeker of de Eerste Kamer het aangepaste plan steunt.
Andere partijen hebben de VVD vaker afgeschreven. NSC-politica Nicolien van Vroonhoven verbaasde zich in 2023 nog: "Zóveel zetels nog!? Hoe kan dat?" De VVD regeert nog steeds, terwijl NSC is weggevaagd.
- Het Parool: Rancune, woede en jaloezie: waarom de VVD zoveel wrevel oproept parool
- NRC: VVD onderhandelde met Denk en bood minstens 100 miljoen voor bedrijfsbusjes nrc
- NOS: Belastingplan aangenomen, en nu is de vraag wat de VVD gaat doen nos