Ze noemen zichzelf kakkerlakken, en dat is een geuzennaam. In New Delhi liepen deze week tienduizenden Indiase jongeren door politiebarricades tot dicht bij het parlement. De aanleiding: gelekte examens en een hongerstakende ingenieur. De onderliggende woede: het gevoel dat in een land van 1,4 miljard mensen niet je resultaat telt, maar je connecties. Wat begon als een studentenprotest, is uitgegroeid tot de grootste jongerenopstand die India in jaren heeft gezien — en de regering zwijgt opvallend hard terug.
Een examen dat een land liet ontsporen.
In mei werden de landelijke toelatingsexamens voor medische opleidingen ongeldig verklaard. De opgaven waren uitgelekt, en 2,2 miljoen jongeren moesten opnieuw beginnen. Voor veel gezinnen was dat meer dan een tegenslag. Ouders hebben vaak jarenlang krom gelegen voor bijlessen, in de hoop dat een kind arts wordt en het gezin uit de armoede tilt. Volgens Indiase media pleegden meerdere aspirant-studenten zelfmoord na de herkansing.
De examens raken een gevoelige zenuw: ze zijn een van de weinige overgebleven meritocratische ladders in India. Fraude ondermijnt niet alleen een cohort studenten, maar het idee dat hard werken loont in een land met te weinig goede banen.
Van scheldwoord naar strijdvaandel.
De naam 'kakkerlak-protesten' komt uit een hoorzitting in mei, waarin opperrechter Surya Kant actievoerende werkloze jongeren "kakkerlakken en parasieten" zou hebben genoemd. Hij beweerde later verkeerd geciteerd te zijn. Te laat: een dag na de uitspraak richtte de in de VS wonende communicatiestrateeg Abhijeet Dipke de Cockroach Janta Party op, vloog naar India en zette een straatbeweging op. Het scheldwoord werd het logo.
"Zoek geen held in anderen. Wees de held van je eigen leven en neem je verantwoordelijkheid." — Sonam Wangchuk, hongerstaker en ingenieur
De hongerstaking die alles veranderde.
Tot eind juni bleef het protest klein. Toen sloot Sonam Wangchuk zich aan: 59 jaar, ingenieur, onderwijsvernieuwer en in India een moreel zwaargewicht. Hij is de man achter de ice stupa's, kegelvormige kunstgletsjers die watertekorten in Ladakh verminderen. In 2025 zat hij bijna zes maanden vast na een Ladakh-protest voor meer autonomie.
Wangchuk vast nu drie weken. Zijn spiermassa neemt af, zijn vitale functies zijn nog goed. Toen de politie hem zaterdag tegen zijn wil in een overheidsziekenhuis liet opnemen, zwollen de protesten pas echt aan. Dinsdag besliste het hooggerechtshof dat hij naar een ziekenhuis van eigen keuze mag. Zijn hongerstaking gaat door.
Traangas, stokken en een zwijgend parlement.
Maandag escaleerde het. Demonstranten braken door hekken; agenten sloegen met stokken en zetten traangas in. Volgens de organisatoren belandden meer dan 150 mensen in het ziekenhuis, deels met botbreuken. Twee vertegenwoordigers mochten hun eisen — het aftreden van onderwijsminister Dharmendra Pradhan en compensatie voor gezinnen van overleden studenten — overhandigen aan een afgevaardigde. Inhoudelijk bleef het stil.
"Wie vertegenwoordigen wij hier eigenlijk?" — Priyanka Gandhi, parlementslid voor Congress
Oppositielid Priyanka Gandhi hekelde dat het parlement er niet eens over debatteerde. Precies dat vacuüm — een verontwaardigde straat, een gefrustreerde oppositie, en een regering die op tijd hoopt te spelen — maakt deze crisis zo brandbaar. Zolang Wangchuk vast en Delhi zwijgt, blijft er maar één klok tikken: die van zijn gezondheid.
/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/07/21160535/210726VER_2035354163_1.jpg)
