Vrachtwagens door drones vervangen: het klinkt als een pitch uit een slechte techfilm. Toch pompen serieuze investeerders er nu 37 miljoen dollar in. De Indiase startup Airbound denkt dat ze pakjes even goedkoop door de lucht kan laten vliegen als over de weg. En de eerste testcijfers zijn opmerkelijk.

Een drone die lichter is dan zijn eigen pakketje

De truc van Airbound zit in het gewicht. Conventionele vliegtuigen en drones verbruiken het grootste deel van hun energie om zichzelf in de lucht te houden — niet om de lading te vervoeren. Dat maakt vliegen duur, zeker voor kleine pakketten.

De huidige drone van Airbound, de TRT, weegt ongeveer 1,5 kilo en kan een pakket van rond de 1 kilo dragen. De volgende versie in ontwikkeling weegt zo'n 3 kilo en tilt tot 5 kilo. Ter vergelijking: een elektrische scooter waarmee je in India een pakketje van 3 kilo bezorgt, weegt al gauw 150 kilo. Het is alsof je een vrachtwagen inzet om één krat sinaasappels te leveren.

De TRT ziet eruit als een klein raketje. Hij stijgt verticaal op vanuit staande positie — een zogenoemd tail-sitter ontwerp — en klapt in de lucht om naar horizontale vlucht. Geen startbaan nodig, en dat blijft zo als het toestel groter wordt.

Bloedmonsters in zeven minuten in plaats van vijf uur

Airbound praat niet alleen. In het zuiden van India, rond de steden Bengaluru en Guntur, heeft de startup al meer dan 13.000 autonome vluchten uitgevoerd. Ruim duizend daarvan waren voor het ziekenhuisnetwerk Narayana Health, dat diagnostische monsters tussen zijn locaties laat rondvliegen.

Het verschil met de weg is bijna gênant groot:

• Met de drone: 4 kilometer in ongeveer zeven minuten.
• Met een tweewieler over de weg: drie tot vijf uur, vooral omdat er eerst genoeg monsters verzameld moeten worden voor één rit.

Het nieuwe Banashankari-ziekenhuis van Narayana in Bengaluru is zelfs ontworpen zonder eigen diagnostisch lab en zonder bloedbank. Alle monsters gaan straks de lucht in, naar centrale voorzieningen elders in de stad.

Tienduizend vluchten per dag boven Andhra Pradesh

De echte ambitie is groter. Airbound heeft een overeenkomst getekend met de deelstaat Andhra Pradesh voor een dronenetwerk tussen drie steden, met als doel uiteindelijk tienduizend vluchten per dag voor retail, e-commerce en zorg. Daarvoor zijn tussen de 250 en 1.000 toestellen nodig — CEO Naman Pushp gokt zelf op ongeveer 250.

Interessant detail: er is geen sprake van een overheidscontract of subsidie. De deelstaat helpt vooral met het regelgevende kader; het geld moet komen van bedrijven die de drones inhuren voor bezorging.

Boeing, geen luchtvaartmaatschappij

In India is Airbound niet de enige speler. Skye Air Mobility en TSAW Drones bouwen al aan hun eigen luchtlogistiek. Garuda Aerospace, dat traditioneel meer in agrarische en industriële drones zit, kijkt ook naar bezorging.

Pushp positioneert zijn bedrijf anders: niet de bezorger, maar de fabrikant. "Dat is de rol van Boeing — het vliegtuig waar luchtvaartmaatschappijen overal op vertrouwen, niet de maatschappij zelf." Andere logistieke netwerken zouden zijn drones moeten kunnen gebruiken, is het idee.

Waar het nog wringt

Twee dingen houden de droomvlucht voorlopig in bedwang.

Ten eerste de regelgeving. Zonder toestemming voor vluchten buiten het zicht van de piloot — in het jargon BVLOS — kom je nooit tot een netwerk op schaal. Die goedkeuring is er in India nog niet breed, en daar zit het knelpunt.

Ten tweede het geld. Airbound heeft inmiddels ruim 150 werknemers en een fabriek van bijna 4.000 vierkante meter in Bengaluru, maar zit grotendeels nog in de fase vóór commerciële omzet. De Series A wordt geleid door Greenoaks, met deelname van onder meer DoorDash, Lachy Groom, Lightspeed en Humba Ventures. Samen met eerdere financiering staat de teller op bijna 50 miljoen dollar sinds de oprichting in 2023.

Pushp zelf houdt het nuchter: "Het doel is om over een paar decennia een reus te zijn, niet om zo snel mogelijk omzet te maken."

Wat betekent dit voor de rest van de wereld?

Voor Nederlandse lezers is het vooral een blik in de toekomst. Bezorgdrones bestaan hier ook, maar op mondjesmaat en vooral voor specifieke gevallen zoals medisch transport. India heeft twee voordelen: een chronisch verstopt wegennet dat wegvervoer duur en langzaam maakt, en een overheid die actief experimenteert met luchtruim. Het is precies de combinatie waaronder een dronenetwerk sneller rendabel kan worden dan in West-Europa.

Of Airbound uiteindelijk de Boeing van bezorging wordt, moet nog blijken. Maar dat ergens tussen Bengaluru en Guntur nu al bloedmonsters vliegen die anders vijf uur onderweg zouden zijn — dat is geen pitch meer.

Meer weten?

• TechCrunch: Airbound haalt 37 miljoen dollar op voor bezorgdrones
• Airbound: overzicht van de TRT-drone en specificaties
• Indian Defense News: Airbound onthult lichtgewicht autonome drone

ISLAMABAD (ANP/RTR/AFP) - Vijftien pasgeboren baby's zijn omgekomen bij een brand in een ziekenhuis in Islamabad. Volgens de Pakistaanse televisiezender Geo TV brak de brand uit door een defect in het airconditioningsysteem.

Slechts één van de baby's die zich op de afdeling Verloskunde van ziekenhuis PIMS bevonden, kon worden gered, meldt Geo TV. Over de toestand van het geredde kind is niets bekend. De brand, die rond 07.00 uur lokale tijd begon, is inmiddels geblust.

Premier Shehbaz Sharif heeft de autoriteiten opdracht gegeven onmiddellijk onderzoek te doen. Ook heeft hij zijn medeleven betuigd. Een dergelijke situatie met kinderen is "onherstelbaar", aldus de premier.

Het incident behoort tot de dodelijkste ziekenhuisbranden van de afgelopen jaren in het land. In Pakistan komen branden in grote gebouwen vaker voor, meestal als gevolg van lakse handhaving en gebrekkige veiligheidswetten en bouwvoorschriften. Zo stierven in januari meer dan 65 mensen bij een brand in een winkelcentrum in de havenstad Karachi.

HILVERSUM (ANP) - De ombudsman van de publieke omroepen heeft tot nu toe "ongeveer twintig" klachten ontvangen over het fragment in het onlineprogramma van Ongehoord Nederland waarin Adolf Hitler wordt aangehaald. Dat zei Margo Smit woensdag tegen het ANP. De klagers spreken zich uit over het gesprek en vragen zich af of de uitzending voldoet aan de journalistieke code van de NPO.

Smit laat weten dat alle klachten worden geïnventariseerd. Daarna wordt gekeken of zij actie onderneemt, zoals dat altijd met klachten gaat die binnenkomen. In het fragment, dat op 31 juli werd uitgezonden, werd gezegd dat Adolf Hitler ook weleens gelijk had. De uitspraak werd gedaan in een gesprek over zijn strijd tegen het globalisme.

Het Commissariaat voor de Media stelde dat "elke vorm van promotie van het gedachtengoed van Hitler ongepast" is. De aspirant-omroep staat al langer onder verscherpt toezicht van het Commissariaat, onder meer om het niet naleven van de Journalistieke Code van de NPO.

AMSTERDAM (ANP) - De binnenvaart vervoert steeds minder droge bulkladingen als kolen, ijzererts, zand en grind. In tien jaar is het vervoerde volume met 15 procent afgenomen, constateert ABN AMRO in een rapport. De afbouw van kolencentrales, de teruglopende Europese staalproductie en minder vraag vanuit Duitsland naar Nederlandse bouwmaterialen worden als reden genoemd.

Dat de overslag van droge bulk in havens verder afneemt, lijkt volgens de bank onvermijdelijk. Zo is de verwachting dat het kolenverbruik in Europa verder afneemt, stelt ABN AMRO. "De traditionele goederenstromen waarop de sector decennialang dreef, zoals kolen, ijzererts en agribulk, staan structureel onder druk."

Maar volgens de bank ontstaan er ook nieuwe kansen voor de binnenvaart dankzij de energietransitie. Zo is de binnenvaart geschikt voor het vervoer van biomassa, zoals hout en pellets, en lenen binnenvaartschepen zich ook goed voor het transporteren van grote windturbineonderdelen.

JAPAN (ANP/AFP) - Japan wil helpen met de aanleg van alternatieve oliepijpleidingen in het Midden-Oosten om de Straat van Hormuz te kunnen omzeilen. Dat melden lokale media. Japan is erg afhankelijk van olie uit het Midden-Oosten en heeft daarom veel last van de blokkade van de Straat van Hormuz door de Iranoorlog.

Volgens zakenkrant Nikkei en omroep NHK gaat het om hulp aan Saudi-Arabië en andere landen in de regio met het leggen van pijpleidingen. Woensdag is er overheidsoverleg over de zaak. Daar zal ook gesproken worden over meer gebruik van kernenergie en steun aan nieuwe technologie voor zonne-energie. Japan heeft zelf amper fossiele brandstoffen en is daarom erg afhankelijk van de import van olie en gas, maar ook van kernenergie en duurzame energiebronnen.

Japan heeft vanwege de oorlog strategische olievoorraden aangesproken om tekorten aan brandstof te voorkomen. Ook wordt meer olie uit de Verenigde Staten geïmporteerd door de op drie na grootste economie ter wereld.

AMSTERDAM (ANP) - Kendrion hoorde woensdagochtend bij de winnaars op de beurs in Amsterdam. De producent van elektromagnetische componenten heeft in de eerste zes maanden van dit jaar verdere groei laten zien, ondanks de geopolitieke en macro-economische onzekerheid. Ook NX Filtration was na cijfers bij beleggers in trek.

Kendrion noteerde kort na opening van de beurs bijna 5 procent hoger. Volgens het bedrijf dat industriële remmen en actuatoren produceert voor onder meer medische apparatuur, bedrijfsmachines en windturbines, waren de prestaties dit jaar tot nu toe sterk en wordt voor de tweede jaarhelft opnieuw vooruitgang verwacht.

NX Filtration won bijna 20 procent. Het waterzuiveringsbedrijf zag de omzet in de eerste jaarhelft bijna een vijfde groeien. Ook was er sprake van een recordorderinstroom. Het orderboek is inmiddels vijf keer zo groot als een jaar geleden. Volgens directeur Floris Jan Cuypers profiteerde de onderneming vooral van een grote opdracht uit Zweden.

STARBASE (ANP/RTR/DPA) - Elon Musks ruimtevaartbedrijf SpaceX steekt 100 miljard dollar in de bouw van een nieuwe ruimtehaven in de Amerikaanse staat Louisiana. In een aan de kust gelegen moerasgebied dat meer dan acht keer zo groot is als Manhattan moet de grootste lanceerbasis van SpaceX en tevens de grootste ter wereld verrijzen.

Naar verwachting krijgt de locatie vijf lanceercomplexen, elk voorzien van twee lanceerplatforms. "Starbase Louisiana wordt gebouwd om duizenden Starship-vluchten per jaar mogelijk te maken", heeft SpaceX aangekondigd.

Daarmee zou de locatie moeten helpen met de groei van de commerciële ruimtevaart. Volgens de planning start de bouw volgend jaar. De eerste raketten zouden al in 2029 gelanceerd moeten kunnen worden.

SpaceX heeft al een lanceerfaciliteit voor zijn nog in ontwikkeling zijnde Starship-raketten in de staat Texas. Het bedrijf beschikt ook over faciliteiten voor de Falcon 9-raket.

Soms komt een situatie aan het licht waarbij een kind verschrikkelijk is behandeld. Het pleegmeisje uit Vlaardingen of twee mishandelde kinderen in Stadskanaal zijn daar voorbeelden van. Het lijken uitzonderingen, maar uit onderzoek van de NOS blijkt dat het de afgelopen jaren meer dan tien keer is voorgekomen.

Het gaat om situaties waarbij een kind voor langere tijd systematisch en ernstig is mishandeld. Opsluiten, vastbinden, wurgen, urine moeten drinken; het is te erg voor woorden. In het Nederlands is er dan ook geen woord voor deze meest vergaande vorm van mishandeling. In het Engels heet het child torture, te vertalen als kindermarteling.

Het is een blinde vlek in Nederland

Bij kindermishandeling gaat het vaak om verwaarlozing en onmacht. Bij kindermarteling is er sprake van opzet en het plezier halen uit de macht over een kind.

"Het is een blinde vlek in Nederland", zegt klinisch psycholoog Leony Coppens.

Bron: NOS

• Celtic lose to Lask in qualifier from 4-0 up on aggregate

• ‘That’s my team and that’s my responsibility,’ O’Neill says

Martin O’Neill has admitted Celtic’s Champions League qualifying collapse from 4-0 up ranks as one of his most painful nights as the club’s manager.

Celtic held a four-goal aggregate lead against Lask on Tuesday when Callum McGregor scored in the 21st minute in Austria, building on a 3-0 first-leg victory, and appeared to be cruising into the league stage. But they lost 5-1 on the night after extra time to go out in extraordinary fashion.