Bijna de helft van de mensen met een uitnodiging voor de griepprik
liet die vorig jaar liggen, meldt het RIVM.
Een echte griep kan meer raken dan je longen. In de eerste week na griep
is de kans op een hartinfarct ruim zes keer zo groot als normaal.
Dat bleek uit onderzoek van UMC Utrecht onder 26.221 Nederlanders bij
wie een lab tussen 2008 en 2019 griep vaststelde. In de zeven dagen na
de diagnose lag de kans op een hartinfarct 6,16 keer hoger dan in het
jaar ervoor en erna. Het onderzoek verscheen in 2024 in het vakblad NEJM Evidence.
De stijging was het grootst bij mensen die nooit eerder voor hun
kransslagaders in het ziekenhuis hadden gelegen.
“ Ouderen en mensen uit die risicogroepen lopen meer kans op
complicaties zoals een longontsteking, een hartinfarct (de kans hierop
is zes keer groter na een griep) en bijvoorbeeld ontregelde diabetes”,
zegt Ted van Essen, voorzitter van de Nederlandse Immunisatie Stichting,
tegen Radar.
Na een zware griep met hoge koorts kun je bovendien nog lang moe zijn en
minder conditie hebben.
De gratis prik is er voor iedereen van 60 jaar en ouder, ook als je
pas voor 1 mei 2027 60 wordt. Daarnaast krijgen mensen met onder meer
diabetes, een hart- of longziekte, een nierziekte of een verminderde
afweer een oproep van de huisarts.
- 54 procent van de mensen met een uitnodiging haalde
in 2025 de griepprik.
- 68 procent van de 60-plussers met een medische
indicatie liet zich prikken, de hoogste score.
- 27 procent haalde hem in de groep tot 60 jaar met
een medische indicatie, de laagste.
- 6,16 keer zo groot is de kans op een hartinfarct in
de eerste week na griep.
Van Essen hoort het vaak: mensen die zeggen dat ze juist ziek worden
van de prik. Dat kan niet, schrijft het RIVM. Griep krijg je alleen van
een levend griepvirus en in de prik zitten stukjes dode
griepvirussen.
Bijwerkingen kunnen wel. Op de eerste dag kan je bovenarm pijnlijk,
rood of wat gezwollen zijn. Je kunt je ook wat ziek voelen of hoofdpijn
of spierpijn krijgen. De meeste klachten zijn binnen twee dagen weg. Een
bijwerking meld je bij bijwerkingencentrum Lareb; maak je je zorgen, bel
dan je huisarts.
Ook die klacht kent Van Essen. Vaak zit er een ander
verkoudheidsvirus achter, zegt hij. Daar beschermt de griepprik niet
tegen. Het verschil
tussen echte griep en een verkoudheid is groot: bij griep heb je
hoge koorts en kom je nauwelijks je bed uit.
Een derde reden om weg te blijven die hij hoort: griep doormaken zou
gezonder zijn dan een prik. Het hogere risico op een hartinfarct uit het
Utrechtse onderzoek gold juist voor mensen die griep doormaakten. Elk
seizoen gaan bovendien meerdere griepvirussen rond, zoals de nieuwe
griepvariant die vorig jaar vroeg toesloeg.
Hoeveel opnames precies wegvallen, is lastig te zeggen, vindt Van
Essen. Hij maakt een rekensom. Gemiddeld krijgen 500.000 mensen griep.
Dat leidt tot 10.000 ziekenhuisopnames voor longontsteking en 5.000
doden. Kan de prik daar 40 procent van voorkomen, dan gaat het om
duizenden opnames.
Dat houdt bedden vrij. Geplande operaties en behandelingen van andere
patiënten hoeven dan minder snel te worden uitgesteld.
Je haalt de griepprik bij de huisarts.
“Het zou ook makkelijker zijn als je de griepprik bij je eigen apotheek zou kunnen ophalen, maar dat kan nu nog niet.”
- Kijk wanneer je huisarts prikt. Veel praktijken
houden twee prikmomenten, zegt Van Essen: één in de avond of het weekend
voor werkenden en één overdag voor ouderen. Oktober en november zijn
volgens het RIVM de beste maanden.
- Gemist? Bel de praktijk. Bij veel huisartsen kun je
tussendoor terecht. Ook in december of later kan een prik volgens het
RIVM nog zinvol zijn, in overleg met je huisarts.
- Kun je de deur niet uit? Dan kan een
doktersassistente bij je thuis komen prikken.
- Geen oproep, wel een prik? Dat kan bij de huisarts
of de GGD, maar dan betaal je zelf het vaccin en het consult. Soms
vergoedt je zorgverzekering de prik; vraag dat zelf na.
Bronnen: Radar,
RIVM,
NEJM Evidence