PRO-veteraan Mohammed Mohandis gooide afgelopen woensdag een opmerkelijk setje Kamervragen over de schutting van minister van Onderwijs en Kijkbuis Rianne Letschert (D66). De NPO heeft zoals u weet vorige maand besloten dat ‘we’ ondanks de Israëlboycot van AVROTROS toch gaan meedoen aan het Songfestival. De NPO levert een redactioneel ‘projectteam’, de NOS zendt de hele toestand uit.
Tot woensdag had Mohandis zich op de vlakte gehouden. Tijdens een debat over de NPO 20 dagen eerder had DENK’er Dogukan Ergin hem nog gevraagd naar de mening van PRO over de NPO-beslissing. Maar Mohandis weigerde zelfs te zeggen of hij het besluit goed of slecht vond. “Het is uiteindelijk, wat ik er ook van vind, niet aan de politiek om dat besluit te nemen of te corrigeren”, verklaarde hij plechtig die donderdag in september. Letschert huldigde tijdens dat debat hetzelfde principe: de NPO moet dit lekker zelf regelen.
SocialMaar inmiddels is het hommeles in Hilversum. BNNVARA, AVROTROS, EO, VPRO, HUMAN, PowNed (lolwut?) en Omroep ZWART hebben de NPO om opheldering gevraagd. Ze willen weten waarom ze niet bij het besluit zijn betrokken, wie de deelname betaalt en of Nederland zich nog kosteloos kan terugtrekken. Daar kwamen dinsdag nog 400 medewerkers van de publieke omroep bij die in een jankbrief eisen dat Nederland alsnog thuisblijft.
Die Mediaparkruzie biedt Mohandis nu een geitenpaadje om zich tóch met het Songfestival te bemoeien. Volgens de Mediawet zijn omroepen verantwoordelijk voor de inhoud van programma’s, terwijl de NPO vooral de boel coördineert. Dus vroeg Mohandis deze week aan Letschert of de NPO zonder medewerking van een omroep eigenlijk wel zelf een Nederlandse inzending mág optuigen. Zo maakt hij van een besluit dat volgens hem eerder onder de redactionele vrijheid van de publieke omroep viel, ineens een kwestie van wettelijke bevoegdheden waar de minister zich alsnog mee moet bemoeien.
Natuurlijk mag een Kamerlid controleren of de NPO zich aan de Mediawet houdt. Maar Mohandis vraagt Letschert óók of Nederland zich deze maand nog kosteloos kan terugtrekken en wil dat ze de NPO op die wettelijke taakverdeling wijst. Dat klinkt al minder als een neutrale wat-is-er-aan-de-hand-Kamervraag, nietwaar. Want 20 dagen eerder vond Mohandis dus nog dat de politiek het Songfestivalbesluit niet mocht corrigeren. Nu vraagt hij de minister naar een juridische route waarlangs de deelname alsnog kan stranden.
En hoezo moet de politiek die NPO-ruzie beslechten? Het principe dat politici zich niet met de publieke omroep bemoeien, werd tijdens het kabinet-Schoof nog met veel lawaai verdedigd. Handen af van de NPO, klonk het toen. Geen politieke inmenging, want dan winnen de fascisten, parafraseert Bassiehof de linkse oppositie destijds. Bovendien is het ook logischer ze het op het Mediapark lekker zelf te laten uitzoeken. Ze hebben daar niet voor niets duizenden bestuurders, juristen, programmamakers en een budget van een miljard euro voor.
Een DENK’er als Ergin is altijd open over zijn politieke bedoelingen. En sinds de gestoorde Piri-motie vorig jaar weten we ook hoe de partij van Mohandis qua Israël in de wedstrijd zit. Het verschil met DENK is dat PRO zijn politieke plan in dit geval liever achter een juridisch rookgordijn verstopt.
Die DENK’er is de dappere van de twee.
/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/10/16104123/161026CUL_2037213660_kiwanuka3.jpg)
