Het verhaal rond Gidi Markuszower begint niet deze week toen hij taal uitsloeg die vermoedelijk strafbaar en zeker verachtelijk is, en ook niet in 2024, toen zijn ministerskandidatuur plotseling werd ingetrokken. Het begon al in 2010, toen toenmalig CDA-minister Ernst Hirsch Ballin PVV-leider Geert Wilders waarschuwde voor informatie van de AIVD over de nummer vijf op de PVV-kandidatenlijst.
Volgens berichtgeving op basis van NRC-bronnen werd Markuszower destijds omschreven als “a risk for the integrity of the Netherlands”, oftewel een risico voor de integriteit van Nederland. De AIVD zou hebben gesteld dat hij informatie had overgedragen aan een buitenlandse mogendheid en contact had gehad met een buitenlandse veiligheidsdienst. Bronnen wezen daarbij op Israël en de Mossad, terwijl Markuszower de aantijgingen altijd heeft ontkend.
Dat is meer dan een voetnoot in de politieke geschiedenis. Markuszower trok zich in 2010 terug als kandidaat-Kamerlid, nadat Hirsch Ballin Wilders had geïnformeerd over de AIVD-informatie.
Toch verdween Markuszower niet uit de politiek. In 2017 werd hij alsnog Tweede Kamerlid en groeide hij uit tot een vertrouweling van Wilders. In 2024 werd hij zelfs naar voren geschoven als beoogd vicepremier en minister van Asiel en Migratie in het kabinet-Schoof.
Maar opnieuw ging het mis. Wilders trok de kandidatuur van Markuszower in nadat bij de screening zaken naar voren waren gekomen die problematisch konden zijn voor zijn functioneren als minister. Zijn plaats werd ingenomen door Marjolein Faber.
Maar politiek is het beeld pijnlijk helder. Iemand die in 2010 al als integriteitsrisico voor Nederland werd aangemerkt, werd jaren later opnieuw naar voren geschoven voor een van de gevoeligste ministersposten van het land.
Daarom is de kernvraag niet alleen wat de AIVD precies wist. De vraag is ook wat Wilders wist, wat hij ermee deed en waarom hij Markuszower in 2024 opnieuw zo dicht bij de macht bracht. Als Hirsch Ballin in 2010 al aan de bel trok, kan niemand doen alsof de kwestie uit de lucht kwam vallen.
