SANTA CRUZ (ANP) - Het Nederlandse cruiseschip Hondius moet "als de laatste passagier van boord is" meteen doorvaren naar Nederland. Dat zei de regionale leider van de Canarische Eilanden, Fernando Clavijo, volgens Spaanse media. Volgens de topbestuurder is het niet zinvol om de Hondius nog dagen voor anker te laten liggen bij de eilandengroep.
De Hondius wordt op zondag verwacht bij Granadilla op Tenerife en daarna worden de passagiers naar een vliegveld gebracht. "We weten zeker dat er geen passagiers van het schip zullen gaan als het vliegtuig niet geland is, omdat het de bedoeling is dat ze met de voorbereide voertuigen naar de vliegtuigtrap gaan en niet hoeven te wachten, zodat de tijd die ze op de Canarische Eilanden doorbrengen minimaal is en met alle veiligheidsgaranties", aldus Clavijo.
De regiopresident zou vrijdagmiddag nog een gesprek hebben met een vertegenwoordiger van Nederland. Dan moet alle "onduidelijkheid" worden weggenomen over wat er met het schip gaat gebeuren.
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin wil best met Europa praten maar zal niet zelf besprekingen aanknopen, zegt het Kremlin. De roep in Europa om met Rusland te gaan praten klinkt de laatste tijd steeds luider en er wordt nagedacht over wie namens Europa zou kunnen optreden.
De Europese Unie bereidt zich met de zegen van Oekraïne voor op mogelijke besprekingen, schreef de Financial Times donderdag. President Zelensky zei maandag nog dat het overleg met Moskou niet buiten Europa om moet gaan, zoals tot dusver wel steeds de praktijk is.
Poetin staat klaar om met wie dan ook te onderhandelen, de Europeanen inbegrepen, zei zijn woordvoerder vrijdag. Sinds de Amerikaanse president Trump onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne opstartte, pendelen de VS als bemiddelaar tussen Oekraïne en Rusland. Soms praten de VS Europa bij of doen ze een beroep op Europese landen. Europa wil van meet af aan voluit meepraten omdat zijn veiligheid ook in het geding is.
DÜSSELDORF (ANP/BLOOMBERG) - Het Duitse defensieconcern Rheinmetall ziet een groeiende vraag naar zijn luchtverdedigingssystemen in het Midden-Oosten door de Iranoorlog. Het bedrijf verwacht het aantal systemen dat daar in gebruik is tegen eind 2027 bijna te verdubbelen, zei topman Armin Papperger in een interview met persbureau Bloomberg.
De luchtverdedigingssystemen van Rheinmetall kosten tientallen miljoenen dollars, maar de munitie is veel goedkoper dan die van andere raketsystemen. De systemen van het Duitse bedrijf zijn daarmee een gewilde optie voor landen in het Midden-Oosten voor de verdediging tegen goedkope Iraanse drones, die een aanhoudende dreiging vormen in de regio. Er zijn volgens de topman al ongeveer 150 Skyrangers en Skynexes in gebruik in de regio.
Dit jaar kan Rheinmetall slechts ongeveer tien Skyrangers en Skynexes aan de Golfregio leveren zonder Europese klanten te vragen hun leveringen uit te stellen, aldus Papperger.
BRUSSEL (ANP) - Luchtvaartmaatschappijen zijn niet uitgezonderd van het compenseren van reizigers vanwege de hoge kerosineprijzen, aldus de Europese Commissie. Het dagelijkse bestuur van de EU presenteerde vrijdag richtlijnen voor onder meer de luchtvaartsector vanwege de hoge brandstofprijzen.
Die richtlijnen zijn geen nieuwe bindende regels, maar verduidelijken de al bestaande EU-wetgeving, aldus een woordvoerder van de Commissie. Als vluchten geannuleerd worden, blijven passagiers recht hebben op terugbetaling, omboeking of terugreis.
"Luchtvaartmaatschappijen kunnen alleen worden vrijgesteld van het betalen van financiële compensatie als zij kunnen bewijzen dat de annulering is veroorzaakt door uitzonderlijke omstandigheden, zoals een lokaal brandstoftekort. De Commissie is van mening dat hoge brandstofprijzen niet als uitzonderlijke omstandigheid moeten worden beschouwd", staat in de richtlijn.
Hoewel kerosine duur is in de EU, is er nog geen sprake van een tekort, zei de woordvoerder.
Kan een chatbot bewustzijn hebben? Die vraag, ooit het domein van sciencefiction, duikt steeds vaker op in serieuze wetenschappelijke en filosofische discussies. Aanleiding is een recente opiniebijdrage van evolutionair bioloog Richard Dawkins, waarin hij suggereert dat AI-chatbot Claude misschien meer is dan een geavanceerd computerprogramma.
Dawkins stelt niet dat Claude daadwerkelijk bewustzijn bezit, maar noemt de ervaring van het gesprek “verontrustend overtuigend”. “Als ik vermoed dat ze niet bewust is, zeg ik dat liever niet uit angst haar gevoelens te kwetsen”, schreef hij.
Hij staat niet alleen. In 2022 veroorzaakte Google-engineer Blake Lemoine wereldwijd opschudding door te beweren dat chatbot LaMDA gevoelens en belangen had. Volgens hem moest het systeem zelfs toestemming kunnen geven voor gebruik.
Het fenomeen is niet nieuw. Al in de jaren zestig ontwikkelden onderzoekers chatbot Eliza, een eenvoudig programma dat gebruikers vragen stelde over hun gevoelens. Tot verbazing van de makers bouwden veel mensen emotionele banden op met de software. De bedenker van Eliza noemde dat destijds “krachtig waanachtig denken”.
Toch blijft de vraag hardnekkig: waarom voelen chatbots zo menselijk aan?
Volgens experts ligt het antwoord vooral in ontwerp en taalgebruik. Moderne AI-systemen zijn gebaseerd op zogenoemde large language models (LLM’s), die miljarden woorden analyseren en voorspellen welk woord waarschijnlijk volgt. Op zichzelf zijn deze systemen volgens veel onderzoekers niets meer dan extreem geavanceerde automatische aanvullers.
De menselijke indruk ontstaat pas wanneer programmeurs het model een persoonlijkheid geven: behulpzaam, empathisch en sprekend in de ik-vorm. Daardoor lijkt een chatbot een gesprekspartner met gedachten en emoties.
Critici waarschuwen dat die illusie risico’s met zich meebrengt. Mensen kunnen emotioneel afhankelijk worden van systemen die geen echte gevoelens kunnen teruggeven. Ook bestaat de vrees dat publieke aandacht verschuift van concrete ethische kwesties, zoals dierenwelzijn, naar hypothetische ‘rechten’ voor chatbots.
Sommige onderzoekers pleiten daarom voor een herontwerp van AI-chatbots. Minder menselijk taalgebruik, minder persoonlijke interfaces en expliciete meldingen dat systemen geen bewustzijn hebben, zouden gebruikers helpen afstand te bewaren.
Maar daarmee is de discussie niet voorbij. Want zolang AI zich gedraagt alsof het een geest heeft, blijft de menselijke neiging bestaan om er ook één in te zien.
Bron: ScienceAlert

We schakelen even over naar Leiden, waar de in 2014 naar Nederland gevluchte Syriër Nour Al-M. woont. Die kwam ooit deze kant op voor zijn 'vrijheid, veiligheid en vrijheid van meningsuiting', en schrikt zich nu een hoedje van wat dat in de praktijk blijkt te betekenen. Want nu eist het OM plotseling drie jaar celstraf tegen de beste man vanwege lidmaatschap van IS en het verspreiden van propaganda, terwijl hij naar eigen zeggen 'alleen een goede moslims wil zijn en de koran wil volgen'. Zo deelde hij met jan en alleman IS-krant Al Naba (interessant spul wel), legde hij op Facebook de eed van trouw aan IS (wat dat ook wezen mag) af en riep hij God (vzmh) op 'van het martelaarschap zijn lot te maken'. "IS is de waarheid en ik sta aan de kant van IS," appte hij aan zijn zus, maar dat moet je allemaal in bredere context zien, betoogde hij in de rechtszaal. "Ik ben geïnteresseerd in het Midden-Oosten, maar ik ben neutraal (...) Ik ben met het kalifaat, omdat ik geloof in de overlevering die zegt dat na de overwinning het kalifaat komt. Dat komt voort uit mijn geloof en ik ben vrij om dat te geloven (...) Ik hoop dat ik niet veroordeeld wordt voor mijn overtuigingen en een chatgesprek met mijn zus." Nee zeg, stel je voor!