Je wasmachine houdt er na drie jaar mee op. Je belt de winkel en hoort dat de garantie na twee jaar is verlopen. Dat klinkt definitief, maar vaak klopt het niet. In Nederland heeft de wettelijke garantie geen vaste termijn, en daardoor kun je ook jaren na aankoop nog recht hebben op gratis reparatie of vervanging.
Toch laten veel mensen dat recht liggen. Dat blijkt uit onderzoek dat de Consumentenbond op 8 oktober publiceerde. Manly en andere media schreven erover.
De bond ondervroeg 3.100 panelleden. Ruim 1.000 van hen hadden in de afgelopen twaalf maanden een product dat zo kapot of ondeugdelijk was dat reparatie of vervanging nodig was. Toch deed 59 procent van die groep geen beroep op garantie.
Van die mensen dacht 64 procent dat er geen garantie meer op het product zat. De helft noemde als reden dat het product ouder was dan twee jaar. Door dat misverstand laten consumenten volgens de Consumentenbond hun recht op gratis reparatie of vervanging vaak liggen.
Zes op de tien mensen met een kapot product claimden niets, vaak omdat ze dachten dat twee jaar de grens was.
De verwarring komt doordat twee soorten garantie door elkaar lopen. Een fabrikant kan bijvoorbeeld twee jaar garantie geven. Na die twee jaar kan de fabrieksgarantie voorbij zijn, maar je wettelijke rechten verdwijnen daarmee niet, schrijft Manly.
Consumenten én winkeliers denken vaak dat er standaard 2 jaar garantie geldt, maar dat klopt niet.
Volgens Molenaar heb je recht op een product dat zo lang meegaat als je er redelijkerwijs van mag verwachten. Dat kan twee jaar zijn, maar ook acht. Wat redelijk is, hangt onder meer af van het soort product en het merk. Ook de plek van aankoop, beloftes van de verkoper en uitspraken in reclame tellen mee. Het voorbeeld van de bond: van een nieuwe koelkast mag je verwachten dat die bij normaal gebruik niet binnen vier jaar stopt met koelen. Bij een goedkoop setje oordopjes ligt de lat wellicht lager, merkt Keurmerk.info op.
Waar komt die twee jaar dan vandaan? Op labels staat 'minimaal 2 jaar garantie' door Europese regels, legt de Consumentenbond uit. In andere Europese landen geldt vaak een termijn van twee jaar, en ook fabrieksgarantie duurt vaak twee jaar. Is een defect je eigen schuld of gaat het om normale slijtage, dan ligt het anders.
Dat consumenten hun rechten niet kennen, komt niet uit de lucht vallen. Wie na twee jaar een beroep doet op garantie, krijgt volgens de bond nog geregeld te horen dat die is verlopen. Vorig jaar stuurde de bond mysteryshoppers met een kapotte wasmachine van ruim €1.000 en tweeënhalf jaar oud naar onder meer Coolblue, MediaMarkt en Bol, berichtte NU.nl. In ongeveer driekwart van de gevallen kregen ze onjuiste informatie.
Veel winkels verwezen hun klanten ook door naar de fabrikant. Volgens Hart van Nederland mag dat niet: wettelijk is de verkoper het aanspreekpunt. Fabrikanten die direct aan consumenten verkopen, zoals AEG, Bosch, Miele en Samsung, deden het nog slechter. Zij gaven bijna altijd onjuiste of onvolledige informatie.
Na twee jaar is de fabrieksgarantie misschien voorbij. Je wettelijke rechten zijn dat niet.
Hoe lang een apparaat precies mee hoort te gaan, ligt nergens hard vast. In 2014 publiceerde brancheorganisatie Techniek Nederland een gebruiksduurtabel voor elektrische apparaten, maar die lijst is volgens de Consumentenbond onvolledig en sterk verouderd. Sinds 2023 praat de bond met onder meer Techniek Nederland, fabrikanten en verkopers over een nieuwe versie. "Maar dat gaat tergend langzaam", zegt Molenaar. De presentatie van de nieuwe tabel is al meerdere keren uitgesteld.
Samen met Natuur & Milieu vraagt de bond de Tweede Kamer daarom om een duidelijke deadline. Consumenten willen ook meer duidelijkheid. Bijna 90 procent wil vóór aankoop weten hoe lang een product normaal meegaat. 86 procent wil op de verpakking zien hoe lang de winkelier garantie geeft, en 90 procent wil informatie over wettelijke en fabrieksgarantie op de bon.
- Ga naar de verkoper, niet naar de fabrikant. De winkel of webshop waar je kocht, is je aanspreekpunt.
- Laat je niet afschepen met 'garantie verlopen'. Vraag waarom je product niet zo lang meegaat als je redelijkerwijs mag verwachten.
- Klaag snel en op papier. Bij een aankoop als consument ben je in elk geval op tijd als je binnen twee maanden na ontdekking klaagt, volgens RechtDoor. Bewaar een kopie.
- Let op wie wat moet bewijzen. In het eerste jaar moet de verkoper aantonen dat het jouw schuld is. Daarna moet jij laten zien dat het product niet door jouw schuld kapot is gegaan, aldus ConsuWijzer.
- Rekent de winkel voorrij- of onderzoekskosten? Volgens de Consumentenbond worden die vaak onterecht bij de consument neergelegd.
Bronnen: Manly, Consumentenbond, Consumentenbond (gebruiksduurtabel), Consumentenbond (juridisch advies), Wonen360, Keurmerk.info, Hart van Nederland, NU.nl (via Headliner), ConsuWijzer, RechtDoor
/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/10/11133432/111026VER_2037374586_archiefbeeld.jpg)
/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/10/11160151/111026BUI_2037372293_1.jpg)
