Danielle Crittenden en haar man kreeg het een telefoontje op de avond voor Thanksgiving. Het ging over hun dochter van 21, die elders in de Verenigde Staten woonde. Ze bleek plotsklaps te zijn overleden. Ze begint haar essay in The Atlantic. ( ze scheef er ook een boek over) met de volgende woorden.

De februarinacht was somber. David en ik zaten op de ijzige stoeprand met Ringo tussen ons in, de verwarde hond die aan beide kanten warmte zocht. David pakte zijn telefoon om Psalm 121 op te zoeken. We begonnen hem samen op te zeggen in de duisternis. Ik sla mijn ogen op naar de bergen…

Er zijn verliezen waar geen taal voor is. Het overlijden van een dochter voelt voor veel moeders niet als een gebeurtenis, maar als een soort permanente amputatie van hun identiteit. Wie ben je nog als moeder, als het kind dat jou mede definieerde ophoudt te bestaan?

HoofdtekstEr wordt vaak gezegd dat de dood bij het leven hoort, maar als een moeder haar dochter verliest, voelt dat als een radicale uitzondering op elke logica. In een recent persoonlijk essay in The Atlantic beschrijft Miranda Featherstone hoe de dood van haar dochter Mirabel haar niet alleen in rouw stortte, maar haar hele zelfbeeld als moeder openbrak en herschikte. “Maternal grief is different,” noteert ze: je verliest niet alleen een geliefde, maar ook de toekomst die je voor haar had uitgetekend en de versie van jezelf die onlosmakelijk met haar verbonden was.

 “People asked if we had other children, as if dat de mate van ons verlies kon kwantificeren,” 

Featherstone vertelt hoe ze na de diagnose en het korte leven van haar dochter vastliep in een wereld die nauwelijks woorden heeft voor deze specifieke rouw. Ze schrijft over ziekenhuisgangen, wachtkamers en de vreemde bureaucratie van sterven: formulieren, artsen, afspraken – terwijl haar innerlijk universum instort. Later, thuis, volgt de confrontatie met lege kamers, speelgoed dat blijft liggen en de vraag of ze haar rol als moeder nog mág claimen. “People asked if we had other children, as if dat de mate van ons verlies kon kwantificeren,” schrijft ze. De buitenwereld zoekt houvast in aantallen; een moeder voelt slechts de absolute leegte van precies dit ene kind.

Wat haar essay zo indringend maakt, is de manier waarop ze beschrijft dat rouw niet netjes afloopt, maar zich als een onderstroom door het dagelijks leven blijft vlechten. Ze beschrijft hoe ze op het schoolplein van haar zoon staat en tegelijk de afwezige hand van haar dochter voelt, hoe ze lacht op feestjes maar ondertussen een parallel script in haar hoofd afspeelt waarin Mirabel nog leeft. “Grief,” schrijft ze, “is not something you move through, but something you move with.” In plaats van loslaten, leert ze dragen: de rouw wordt een soort permanente metgezel, die soms zacht aanwezig is en soms genadeloos scherp.

Daarmee raakt ze aan een ongemakkelijke werkelijkheid die veel moeders herkennen, maar die zelden openlijk wordt uitgesproken: de sociale druk om “verder te gaan” botst frontaal met de innerlijke behoefte om het overleden kind zichtbaar te houden. Rouwen om een dochter betekent voortdurend balanceren tussen twee werelden: die van formulieren, collega’s en verjaardagen, en die van herinneringen, foto’s en denkbeeldige verjaardagen die nooit gevierd zullen worden. Featherstone laat zien dat echte steun niet begint bij troostende woorden, maar bij het uithouden van precies die spanning – zonder het verlies kleiner te praten.

Uiteindelijk is haar meest radicale inzicht misschien wel dat het verlies van een dochter een moeder niet minder, maar soms juist méér moeder maakt. Niet omdat het lijden verheven zou zijn, maar omdat de zorg zich verplaatst: van het lichaam van het kind naar de bewaking van haar herinnering. In plaats van alleen te zorgen voor een leven, zorgt ze nu ook voor het verhaal dat overblijft – en daarmee voor zichzelf.

Wie een moeder in rouw écht wil helpen, vraagt niet hoe ze verder gaat, maar durft te blijven luisteren naar het leven dat er niet meer is.

Psalm 121

Kom jij hoog van de bergen

mij helpen –

wat zien mijn ogen?

De schepper van aarde en hemel

mijn helper

dat weet mijn ziel

dat weet mijn voet die niet wankelt.

Hij zal niet slapen, Israëls behoeder.

Hij zal mij hoeden, ik ga in zijn schaduw:

geen zonnesteek overdagen 's nachts geen tik van de maan.

Hij zal je ziel bewaren

is mij gezegd.

Ik ga mijn weg

kom veilig aan.

Mijn helper is de Naam

de schepper van hemel en aarde.

Psalm 121 vrij vertaal. Huub Oosterhuis

DEN HAAG (ANP) - Den Haag, Amsterdam, Utrecht en de G40-steden, het netwerk van 41 grote en middelgrote steden, doen "opnieuw een dringend beroep op het Rijk" om extra geld beschikbaar te stellen voor het uitvoeren van de inburgeringswet. Het aantal inburgeraars is verdubbeld ten opzichte van eerdere inschattingen, maar het budget voor de uitvoeringskosten is ondanks eerder gemaakte afspraken niet verhoogd, stellen de gemeenten in een persbericht.

De ambitie van het kabinet om nieuwkomers zo snel mogelijk actief deel te laten nemen aan de maatschappij is door het structurele financiële tekort "onhaalbaar", zeggen de gemeenten. Ze roepen in aanloop naar de behandeling van de voorjaarsnota in de Tweede Kamer op donderdag dan ook op om snel het budget bij te stellen. "Begin dit jaar gaf het Rijk aan dat er extra geld beschikbaar zou worden gesteld, maar dat blijkt niet uit de voorjaarsnota."

Volgens berekeningen van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten zou het gaan om een tekort van 135 miljoen euro per jaar.

Sinds begin 2022 zijn gemeenten verantwoordelijk voor het inburgeringsproces, dat onder meer bestaat uit begeleiding bij het zoeken naar werk en een passende taalopleiding.

Italy’s legendary goalkeeper on getting used to retirement, the decline of Italian football and why he blames himself for Zidane’s World Cup final red card

“I tear the gloves off my hands and my bare knuckles, reddened and soaked with sweat, shine in the neon light,” Gianluigi Buffon writes when he remembers leaving the pitch at half-time during the final game of his remarkable career, in May 2023. “I really feel dead inside. I am 45 years old, and around me many of my teammates walking in shorts towards the dressing room could easily be my children.”

The gripping and intimate tone of Buffon’s book, Saved, which opens with his last-ever game in a Serie B playoff for Parma, is matched by his warm and open character. The great goalkeeper played professionally for 28 years and his reflections are as moving as they are sombre. “Can you live without it, Gigi?” he asks. “No, I can’t … when you have outlived your youth, and the time when you feel strong and all-powerful has ended, and your muscles, joints and reflexes start to wear out, then it really is like dying.”

Analysis of video footage reveals how wave changed as it travelled over mud-rich rice paddies, exerting more force

It is just over 15 years since the devastating Tohoku earthquake and tsunami struck Japan, killing almost 20,000 people and triggering the Fukushima Daiichi nuclear disaster. Fresh analysis of video footage of the wave has revealed that the mud-rich coastline made the tsunami far more destructive than it might otherwise have been.

Patrick Sharrocks, from the University of Leeds, and colleagues studied helicopter video footage, along with before and after images from Google Earth, to estimate the speed, shape and power of the tsunami flow front. They found that as the wave travelled over mud-rich rice paddies it changed from a fast-moving, clear-water flow into a thick, gloopy, mud-laden one.

Officials warn a conflict situation could cause disruption similar to recent major ransomware incidents

The UK could face “hacktivist attacks at scale” if it becomes embroiled in a conflict and the impact could be similar to recent high-profile ransomware incidents, according to the head of the country’s online security agency.

Richard Horne, chief executive of the National Cyber Security Centre (NCSC), will warn today that nation states now account for the most significant incidents the NCSC deals with.

Migrants navigate complicated documentation and long queues to regularise their status under decree expected to benefit at least 500,000 people

A few minutes’ walk from Calle Ponzano, where many madrileños go to drink, graze and chat into the early hours, a more sober ritual is playing out in the austere surroundings of the offices of Madrid’s regional transport consortium.

Every few minutes, individuals or couples emerge from its doors into the bright spring sunshine. The unlucky ones leave with a frown; the lucky ones with a document confirming their use of public transport through a trackable, top-up travel card.

Peter Mandelson’s flaws were mistaken for credentials to represent Britain in the court of a rogue president

You can’t kill something that is already dead. New details about Peter Mandelson’s disastrous appointment as Britain’s ambassador to Washington can trigger more paroxysms of outrage in Westminster. They can sharpen the pitch of opposition calls for the prime minister to resign. They can reinforce the view among Labour MPs that Keir Starmer shouldn’t lead them into a general election. But they can’t produce consensus around a replacement, or invent a way to choose one without self-destructive factional feuding.

Labour MPs’ craving for better leadership has been finely balanced with fear of holding a contest and emerging with someone worse. There is no final straw yet to come because the camel’s back was broken months ago.

Malaysian home cooking is all about balance, and you will find that in abundance in a curried potato karipap pie and homely noodles in a punchy sambal

My late grandmother was a wedding cook in Malaysia. From her, I learned that Malay cooking is about kindness and balance; no single taste should dominate – it should never be too spicy or too sweet. She believed in celebrating rezeki, the blessing of being able to share food with others, and cooking her dishes has helped me to grieve her passing and shaped a branch of my identity rooted in hosting and sharing.

Research shows natural hazards linked to climate crisis disrupted 23 elections in 18 countries in 2024

Democracy is under mounting threat from the climate crisis, with new analysis documenting how elections are increasingly shaped not only by political forces but also by floods, wildfires and extreme weather.

At least 94 elections and referendums across 52 countries have been disrupted by climate-related impacts over the last two decades, researchers found.

Sacked civil servant acknowledges ‘debate’ about release of documents after question about alleged ‘cover-up’

Olly Robbins responded to a question about an alleged “cover-up” on Tuesday by confirming that government officials had considered withholding Peter Mandelson’s secretive vetting documents from parliament.

Robbins, who was sacked by Keir Starmer as the Foreign Office’s top civil servant last week, appeared to confirm a report in the Guardian that senior officials were debating whether to withhold from parliament sensitive documents that revealed the vetting agency did not believe Mandelson should get clearance.