Thomas Hawk posted a photo:

LEIDEN (ANP) - Mensen met een niet-westerse afkomst, zoals Surinaamse en Marokkaanse Nederlanders, zijn nog altijd ondervertegenwoordigd in de registers van donoren van bloed, stamcellen en organen. Omdat de kans op een donormatch het grootst is bij mensen met dezelfde afkomst, hebben patiënten met deze achtergrond minder goede overlevingskansen. Daarvoor waarschuwen de Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS), de stichting Sanquin Bloedvoorziening en de stichting Matchis. De drie donororganisaties zeggen voor het eerst de handen ineen te slaan om deze kansenongelijkheid aan te pakken.

Het aantal Nederlanders met een migratieachtergrond neemt toe. "Als het donoraanbod niet meebeweegt, wordt het risico op groeiende gezondheidsverschillen groter", zeggen de donororganisaties. Patiënten zonder geschikte donormatch moeten langer wachten of ondergaan uiteindelijk een minder ideale transfusie of transplantatie. Zij lopen dan bijvoorbeeld meer risico op complicaties of moeten extra medicatie gebruiken.

Tussen mensen met een andere afkomst kunnen biologisch-medische verschillen bestaan, zoals in bloegroepen en genetische varianten, zeggen de NTS, Sanquin en Matchis. Zo kunnen mensen met een Europese afkomst andere structuren in het bloed hebben dan mensen met een Surinaamse, Antilliaanse of Afrikaanse achtergrond. Als een patiënt uit die laatste groep bloed krijgt van iemand uit de eerste groep, bestaat het risico dat de patiënt antistoffen aanmaakt tegen het donorbloed.

Bloedziektes

Verder komen bepaalde erfelijke bloedziektes als sikkelcelziekte alleen voor bij mensen uit Afrika, Azië of het gebied rond de Middellandse Zee. Symptomen van sikkelcelziekte worden tegengegaan met bloedtransfusies. De ziekte zelf is alleen te genezen door een stamceltransplantatie.

Uit onderzoek dat de NTS, Sanquin en Matchis hebben laten uitvoeren onder Marokkaanse en Surinaamse Nederlanders blijkt dat deze groepen bereid zijn zich aan te melden als donor, als ze daarover meer kennis hebben. De organisaties starten mede daarom de bewustwordingscampagne Donor van Ons over het belang van een divers donorbestand. Dat gebeurt in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

De economische gevolgen van het Iran-conflict zijn verstrekkend en raken meerdere sectoren wereldwijd. Analisten verwachten dat de aanvallen een golf van inflatie, hogere energieprijzen en verstoorde toeleveringsketens zullen veroorzaken, waarbij de uiteindelijke impact afhangt van de duur en schaal van het conflict.

Olieprijzen als grootste risicofactor

Iran is de vierde grootste OPEC-producent en produceert circa 3,3 miljoen vaten per dag. Vóór de aanvallen sloot Brent op $72,48 per vat; analisten verwachten nu een stijging naar $90–$100 bij de heropening van de markten maandag. Rapidan Energy voorspelt een sprong van $20 per vat tenzij er snel de-escalatie komt. Als de Straat van Hormuz — waar dagelijks 20 miljoen vaten doorheen stromen, oftewel 20% van de wereldwijde petroleumconsumptie — wordt geblokkeerd, zouden de oorlogspremies op olie exponentieel stijgen.

Gevolgen voor Europa en Nederland

De impact op Europa is aanzienlijk. EU-analisten schatten dat de groeiprognose voor 2026 met circa 0,4 procentpunt kan dalen, waardoor de EU-27-groei op slechts 0,9% zou uitkomen. Vooral Duitsland, Italië en Polen — sterk afhankelijk van fossiele brandstoffen voor zware industrie — worden hard geraakt. Andere gevolgen voor Europa:

• Hogere transportkosten: Omvaren via Kaap de Goede Hoop voegt tot twee weken toe aan scheepvaartroutes tussen Azië en Europa, met vrachtprijzen die circa 20% stijgen. ​
• Vertraagde renteverlagingen: De ECB zou renteverlagingen kunnen uitstellen tot minstens het laatste kwartaal van 2026. ​
• Euro-verzwakking: Een zwakkere euro verhoogt de importrekening verder, terwijl Italiaanse spreads onder druk komen. ​

Impact op Iran zelf

De Wereldbank heeft haar prognose voor Iran drastisch bijgesteld: van 0,7% groei in 2025 naar een krimp van 1,7%, met een verdere daling van 2,8% verwacht voor 2026. De rial heeft meer dan 90% van zijn waarde verloren ten opzichte van de dollar sinds 2018, en de inflatie overschrijdt 40–50% per jaar. Iran heeft naar schatting meer dan $450 miljard aan olie-inkomsten misgelopen door decennia van sancties.

Scenario's voor de wereldeconomie

De uitkomst hangt sterk af van de verdere escalatie:

OPEC-landen en Rusland overwegen een grotere dan verwachte productieverhoging tijdens hun vergadering van zondag om de gevolgen te dempen. Toch waarschuwen economen dat zelfs bij een ruim aanbod — BloombergNEF verwachtte een overschot van 3,2 miljoen vaten per dag in 2026 — een volledige verwijdering van Iraanse olie de markt in een tekort kan duwen.

UTRECHT (ANP) - Energiecoöperaties willen dat er een einde komt aan de bedragen die zij moeten betalen om bij netbeheerders op een wachtlijst te komen voor toegang tot het stroomnet. Daarom heeft energiecoöperatie ValleiEnergie, daarbij geholpen door brancheclub Energie Samen, een hoger beroep ingediend bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb).

Het gaat in de zaak om een aansluiting voor een zonnepark in Ede. Toezichthouder ACM oordeelde onlangs dat netbeheerder Liander beter onderzoek had moeten doen voordat de netbeheerder een verzoek om transportcapaciteit van ValleiEnergie weigerde. Maar daarbij stelde de waakhond ook dat het vragen van een bedrag voor een plekje op de wachtrij bij netbeheerders mag.

Tegen dat laatste verzet Energie Samen zich. "Deze aanbetalingen brengen energiecoöperaties in financieel zwaar weer, zonder dat er zekerheid is of ze ooit daadwerkelijk kunnen leveren aan het stroomnet", laat de koepel maandag weten. "Ondanks de nijpende netcongestie in provincies als Flevoland, Utrecht en Gelderland, dwingen de huidige regels en uitspraken burgerinitiatieven tot miljoenenbetalingen voor een plek op een uitzichtloze wachtlijst."

De ACM concludeerde dat Liander verplicht is een tarief in rekening te brengen voor een aansluiting, maar dat niet is vastgelegd wanneer de netbeheerder dit moet doen. Volgens de toezichthouder betekent dit dat Liander dit ook vooraf mag doen, als de aansluiting nog niet geregeld is. Dan moet er wel sprake zijn van redelijke voorwaarden. De ACM achtte de door Liander gevraagde aanbetaling niet onredelijk.

BUENOS AIRES (ANP/AFP) - De Argentijnse president Javier Milei wil de "strategische alliantie" met de Verenigde Staten onder bondgenoot Donald Trump in "nationaal beleid" verankeren. Dat zei hij zondag in zijn jaarlijkse rede voor het parlement.

Milei riep op tot nauwe samenwerking met Washington en schetste een ambitieuze visie voor het westelijk halfrond. "We moeten de eeuw van de Amerika's creëren: Make Americas Great Again, van Alaska tot Vuurland", aldus de president. Hij benadrukte dat de Zuid-Atlantische Oceaan "het strategische strijdtoneel van de komende decennia" is en dat Argentinië daarin een rol moet spelen.

De president kondigde ook een nieuw pakket met 90 hervormingen aan dat Argentinië volgens hem "voor de komende 50 jaar zal herontwerpen". De hervormingen betreffen onder meer de economie, het belastingstelsel, het strafrecht, het kiesstelsel, onderwijs, justitie en defensie, aldus Milei, wiens toespraak gepaard ging met verbale schermutselingen met oppositieleden.

WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt drie kandidaten op het oog te hebben voor het leiderschap van Iran na de dood van de opperste leider ayatollah Ali Khamenei. Wie dat zijn, wil hij nog niet zeggen. "Laten we eerst de klus afmaken", zei hij zondag in een telefonisch interview met The New York Times, zo'n 36 uur na het begin van het Amerikaans-Israëlische offensief tegen Iran.

Trump zei dat de VS de aanvallen op Iran vier tot vijf weken kunnen volhouden "als dat nodig is". "Het zal niet moeilijk zijn. We hebben enorme hoeveelheden munitie, opgeslagen over de hele wereld." Hij verwacht meer Amerikaanse slachtoffers, maar zei vertrouwen te hebben in de uitkomst. "Het land is zeer aanzienlijk verzwakt, om het zacht uit te drukken."

Als model voor een machtsoverdracht verwees Trump meermaals naar Venezuela, waar hij na de arrestatie van president Nicolás Maduro het grootste deel van de regering op zijn plek liet, maar dwingt om samen te werken met Washington. "Iedereen heeft zijn baan gehouden, behalve twee mensen." Tegelijkertijd suggereerde hij dat het Iraanse volk zelf het regime zou kunnen omverwerpen.

Trump zei ook open te staan voor het opheffen van sancties tegen Iran als een nieuwe leiding bereid is pragmatisch samen te werken met de VS. Hoe zijn regering het Iraanse volk zou beschermen als het in opstand komt, wilde hij niet zeggen. "Ik doe geen toezeggingen in de ene of andere richting, het is te vroeg."

Famed for having a child’s drawing of a family carved into her back, the photographer has devoted her life to queer America, from endurance swimmers to drag artists to her son in a tutu. Now she’s finally getting a major UK show

There is no direct reference to Trump’s America in Catherine Opie’s To Be Seen, the US photographer’s first large museum exhibition in Britain, featuring key works going back to the 1990s. Mythic and personal, the images depict the American landscape and American family. Above all, they are concerned with the 64-year-old’s career-long interest in the representation of gay, lesbian and queer Americans missing from mainstream art history. Most of the photos were taken long before the Trump presidencies and yet, browsing the show, it feels like a powerful rebuke to the current administration – so much so that it brings on a mood of almost hysterical relief.

For 27 years, Opie taught photography at the University of California, Los Angeles, and would tell her students that it was part of the mission of the serious artist to show “an example in a public space of what it is to be brave”. So it is with To Be Seen, which features some of Opie’s most famous and bravest works, from her portraits of friends to denizens of LA’s 1990s leather dyke scene: the iconic, androgynous Pig Pen, a friend who appears in a series of shots, looking coolly at the camera, daring the viewer to define them; her Being and Having series, an early challenge to gender norms featuring 13 butch lesbians posing in stick-on, Halloween-grade facial hair, in an absurdist performance of masculinity; and Dyke, in which Opie’s friend Steakhouse – speaking of brave – poses with her back to the camera, the word “dyke” tattooed in large ornate script across the back of her neck.

Tufan Erginbilgiç says decision is for the government but German participation remains a possibility

The boss of Rolls-Royce has said he would welcome Germany helping to build Britain’s next-generation fighter jet, arguing that it would bring in more business for the project.

The aircraft, designed to replace the Eurofighter Typhoon, is a joint effort between the UK, Italy and Japan. Rolls-Royce is building the engine for the jet, which has attracted fresh attention as plans for a rival Franco-German warplane edge towards collapse.

He helped bring dance music to the mainstream, was a staple of the 90s Ibiza scene and at 65 still DJs on Radio 1. But all those hours in the club have come at a cost. Here, he talks survival, selling out and why he’s secretly quite shy

‘I’m of an era, really, where nobody ever got old,” says Pete Tong with a smile. Certainly not in the rave scene. “When you start, you never think you’re going to be doing it for that long. But then, equally, you don’t think it’s going to only be for, like, two years or 10 years. You just don’t think about it.” The dawn of dance music in the 80s was far too exciting to worry about when the party might end – and there is no sign it is about to. Tong is still presenting his BBC Radio 1 dance music show 35 years later, as well as running a record label. Last year, he says, he had more gigs than he has for ages.

Tong, who is 65, was talking to fellow DJ and longtime friend Carl Cox (63) about it the other day. “We’re just so blessed and lucky to still be doing it – being able to play music to people and doing what we loved as kids.”

DanÅke Carlsson has added a photo to the pool: